Paradeniz Lagünü Tehlikede

paradenizlagunu_sMersin'in Silifke ilçesinde Göksu Deltası içerisinde yer alan, önemli bir doğal yaşam alanı olan ve bölge tarımının devamlılığını sağlayan Paradeniz Lagünü'nün, tedbir alınmaması halinde yok olacağı bildirildi.
Kurtuluş Köyü Su Ürünleri Kooperatifi Silifke Sulama Birliği Başkanı Mehmet Kaplan, 2009 yılında aşırı yağışlar ve fırtınadan dolayı, Paradeniz Lagünü'nün Akdeniz'e kıyısı olan Keçi Adası mevkisinde ''yırtılmalar'' olduğunu ve deniz suyunun lagüne girmeye başladığını kaydetti.

Önemli bir doğal yaşam alanı olan lagündeki bu yırtılmaları, kendi çabalarıyla kapattıklarını ancak bunun kısa vadeli bir çözüm olduğunu belirten Kaplan, şöyle devam etti:
''Yaz aylarında bile dalgalar Keçi Adası'nı aşıp, Paradeniz Lagününe giriyor. Kıyı, hızla Paradeniz Lagünü'nün içerisine taşınıyor. 40 yıl önce 350 metre genişliğinde olan Paradeniz Lagünü ile deniz arasındaki Keçi Adası Kumsalı, deniz tarafından yok edildi. Böyle giderse önümüzdeki kış aylarında deniz, Paradeniz kıyı şeridini yok edecek ve Kurtuluş köyü Hurma Mahallesi ve Akgöl'e dayanacak. Dolayısıyla, Göksu Nehri'nin sağ sahil şeridi sular altında kalıp, bölgede tarım yapılamaz hale gelecek.''


"Kıyı mahmuzu" veya "domruk" önerisi

Kıyı erozyonunun önlenmesi için birçok ülkede uygulanan ''kıyı mahmuzu'' veya ''domruk'' sisteminin Paradeniz lagününde de uygulanmasını öneren Kaplan, şöyle devam etti:
''Belçika, Hollanda, Almanya, Danimarka, Fransa, İspanya, İtalya, Mısır ve İsrail'de olduğu gibi 'domruk' sistemi uygulanarak, kıyı erozyonu önlenebilir. İtalya, denizi domruklarla çevirip içini doldurarak, tarım arazisi haline getiriyor. Bizde ise deniz toprağımızı alıyor, arkasından sadece bakıyoruz. Kıyı mahmuzu veya domruk sistemi uygulanmazsa, önümüzdeki kış aylarında deniz, Paradeniz kıyı şeridini yok edecek.''

Mersin Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Çevre Mühendisliği Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Halil Kumbur ise Göksu Nehri'nde ve Paradeniz Lagünü çevresinde çok sayıda bilimsel araştırma ve proje yaptıklarını, bölgenin çevresel tehdit altında olduğunu belirtti.

Göksu Nehri'nin suyu azaldıkça, denizin yükselmesi ve Paradeniz Lagünü'ne doğru deniz suyu hareketinin söz konusu olduğunu vurgulayan Kumbur, ''Göksu Nehri dikkatli kullanılmazsa ve doğal yapı muhafaza edilmezse, deniz suyunun iç kısımlara doğru ilerlemesi kaçınılmaz. Bu duruma dikkat edilmez ve önlem alınmazsa, ilerleyen tarihlerde özellikle tarımda sıkıntılar yaşanacak'' dedi.

Devlet Su işleri ilçe Müdürlüğü yetkilileri ise Paradeniz Lagününde kıyı erozyonu nedeniyle bir tehlike olduğu konusunda bilgileri bulunduğunu, ancak, bu konuda yürüttükleri bir çalışma olmadığını kaydettiler.

Paradeniz Lagünü'nün Kurtuluş Köyü Su Ürünleri Kooperatifi işletmeciliğinde olduğunu belirten yetkililer, kooperatif yetkililerin de tehlikenin önlenmesi yönünde çalışma içeresinde olduklarını söylediler.


Paradeniz lagünü hakkında

Lagün ya da deniz kulağı, ''koylarda veya körfez ağızlarının kıyı okları ile kapanması sonucu, kıyı gerisinde oluşan göller'' olarak tanımlanıyor.

Paradeniz Lagünü'nün de içerisinde bulunduğu, Akdeniz bölgesinde doğal yapısını koruyabilmiş ender sulak alanlardan birisi olan Göksu Deltası, farklı habitatları iç içe barındırması nedeniyle çok sayıdaki su kuşuna üreme, beslenme, kışlama ve konaklama olanağı sağlıyor. Özellikle kış aylarında İç Anadolu bölgesindeki sulak alanların donması sonucu pek çok su kuşu kışı geçirmek için Göksu Deltası ve Paradeniz Lagünü'ne geliyor.
Balıkçılığın devamlılığı açısından da yaşamsal önem taşıyan bölge, balıkların yumurta döktüğü, yavru balıkların beslendiği ve korunduğu bir alan. Bölgede yer alan göller ve ırmağın denize döküldüğü nokta ile yakın kıyıları, yavru balıklar için barınma alanı.

Lagün, deniz ile iç kesimlerde yer alan tarım alanları arasında da bir tampon oluşturuyor ve tuzlu su girişini engelleyerek bölgenin su dengesini düzenliyor.

Kaynak: AA